Namens Amsterdammers. was bij de 7e Michael van der Vlislezing en hoorde helaas loze beloften in deze tijd van uitzonderlijke woningnood.
Zita Pels, de nieuwe wethouder Volkshuisvesting, hield de Michael van der Vlislezing van dit jaar. Een merkwaardige lezing. Om een paar redenen.
Pels stapte met een stevige omhaal van woorden af van de doelstelling een bepaald aantal woningen per jaar te bouwen. Die kwantitatieve doelstelling, die de gemeente Amsterdam overigens al jaren niet haalt, wordt ingeruild voor het begrip volkshuisvesting; ‘bouwen voor de mens’.
En die volkshuisvesting van Pels richt zich, zo bleek uit haar redevoering, vooral op alleenstaande moeders die met hun kinderen in kelderboxen wonen, op studenten, op het stimuleren van wooncoöperaties en op het opnieuw bouwen van een kazerne, zo een waarin Pels opgroeide.
Je kunt niet anders zeggen dan dat dit allemaal nobele en nastrevenswaardige doelstellingen zijn, zo oud als de Woningwet zelf. Steun voor mensen die niet zelf in staat zijn een kwalitatief goede woning te bemachtigen. Niets mis mee, een elementaire vorm van beschaving. Maar daar is financiële steun van de (rijks-)overheid voor nodig.
Fatsoenlijke partijen praten niet over rendement...
En daar vloog het verhaal van Pels behoorlijk uit de bocht. Want in een speech van bijna een uur, kwam het woord Euro niet voor. Niet de digitale variant, niet de harde munt. Geen woord over hoe al deze prachtige voornemens te financieren. Pels zei dat rendement voor haar een taboewoord is. Huisjesmelkers praten over rendement, fatsoenlijke partijen zoals de woningcorporaties en de gemeente Amsterdam doen dat niet. Het gaat niet om rendement, het gaat om de mens. En als Den Haag - Pels refereerde nogal eens aan het krachteloze kabinet-Jetten - Brussel zover krijgt de vennootschapsbelasting voor woningcorporaties af te schaffen is er, ook financieel, geen vuiltje meer aan de lucht.
Maar daar gaat het mis. Ook woningcorporaties moeten het begrip rendement meenemen in hun bouw- en exploitatieopzet. Want ze lenen (nog zo’n taboewoord voor Pels) geld en zullen dus, hoe bescheiden ook, rendement moeten maken op hun woningexploitatie. Dat rendement halen ze niet meer uit de verkoop van delen van hun woningbezit, want dat gaat Pels verbieden.
Conclusie
Kortom: Pels hield een verhaal vol ideologie en activisme. En zo kennen we haar. Maar het ontbreekt Pels aan de volgende stap: hoe betalen we dit alles? Of verhoogt dit college de onroerende zaakbelasting ieder jaar met 40%? Of wordt de gemeentelijke schuld nog meer dan € 10,9 miljard in 2030?
Namens Amsterdammers. ziet bij alle buurtbezoeken hoe groot de woningnood is en blijft de gemeentelijke woorden én daden de komende maanden en jaren van nabij volgen.